Path & Stotra · Sanskrit
शिवपञ्चाक्षरस्तोत्रम्
Shiva Panchakshara Stotram
न-म-शि-वा-य के पाँच अक्षरों में शिव के रूप-गुणों का स्मरण; पाँच स्तुतियाँ और फलश्रुति।
Five verses on the syllables of Namah Shivaya, with a traditional closing verse.
संस्कृत · हिन्दीलगभग 1 मिनटShiva
✦
संस्कृत मूल Prayer text
नागेन्द्रहाराय त्रिलोचनाय
भस्माङ्गरागाय महेश्वराय।
नित्याय शुद्धाय दिगम्बराय
तस्मै नकाराय नमः शिवाय॥
मन्दाकिनीसलिलचन्दनचर्चिताय
नन्दीश्वरप्रमथनाथमहेश्वराय।
मन्दारपुष्पबहुपुष्पसुपूजिताय
तस्मै मकाराय नमः शिवाय॥
शिवाय गौरीवदनाब्जवृन्द-
सूर्याय दक्षाध्वरनाशकाय।
श्रीनीलकण्ठाय वृषध्वजाय
तस्मै शिकाराय नमः शिवाय॥
वसिष्ठकुम्भोद्भवगौतमार्य-
मुनीन्द्रदेवार्चितशेखराय।
चन्द्रार्कवैश्वानरलोचनाय
तस्मै वकाराय नमः शिवाय॥
यक्षस्वरूपाय जटाधराय
पिनाकहस्ताय सनातनाय।
दिव्याय देवाय दिगम्बराय
तस्मै यकाराय नमः शिवाय॥
पञ्चाक्षरमिदं पुण्यं यः पठेच्छिवसन्निधौ।
शिवलोकमवाप्नोति शिवेन सह मोदते॥
हिन्दी भावार्थ Hindi meaning
नागहार, त्रिनेत्र और भस्म से विभूषित नित्य-शुद्ध महेश्वर की वन्दना मन्त्र के ‘न’ अक्षर से की गई है।
गंगाजल और चन्दन से अर्चित, नन्दी तथा गणों के स्वामी शिव की स्तुति ‘म’ अक्षर में निहित है।
गौरी के मुखकमल के सूर्य, दक्ष-यज्ञ के विनाशक, नीलकण्ठ और वृषभध्वज शिव को ‘शि’ अक्षर से प्रणाम है।
वसिष्ठ, अगस्त्य और गौतम जैसे मुनियों से पूजित, चन्द्र-सूर्य-अग्नि रूप नेत्रों वाले शिव को ‘वा’ अक्षर से नमस्कार है।
जटाधारी, पिनाक धनुष धारण करने वाले सनातन और दिव्य शिव की वन्दना ‘य’ अक्षर से है।
फलश्रुति शिव के समक्ष श्रद्धापूर्वक पाठ को शिव-सान्निध्य और आनन्द की पारम्परिक अभिलाषा से जोड़ती है।