Path & Stotra · Sanskrit
हनुमत्पञ्चरत्नम्
Hanumat Pancharatnam
श्रीराम-दूत हनुमान की निर्मल भक्ति, करुणा और निर्बलों की रक्षा का पाँच-पद्य स्तवन; फलश्रुति सहित।
Five verses praising Hanuman’s devotion and compassion, followed by a closing verse.
संस्कृत · हिन्दीलगभग 1 मिनटHanuman
✦
संस्कृत मूल Prayer text
वीताखिलविषयेच्छं जातानन्दाश्रुपुलकमत्यच्छम् ।
सीतापतिदूताद्यं वातात्मजमद्य भावये हृद्यम् ॥ १॥
तरुणारुणमुखकमलं करुणारसपूरपूरितापाङ्गम् ।
संजीवनमाशासे मञ्जुलमहिमानमञ्जनाभाग्यम् ॥ २॥
शम्बरवैरिशरातिगमम्बुजदलविपुललोचनोदारम् ।
कम्बुगलमनिलदिष्टं बिम्बज्वलितोष्ठमेकमवलम्बे ॥ ३॥
दूरीकृतसीतार्तिः प्रकटीकृतरामवैभवस्फूर्तिः ।
दारितदशमुखकीर्तिः पुरतो मम भातु हनुमतो मूर्तिः ॥ ४॥
वानरनिकराध्यक्षं दानवकुलकुमुदरविकरसदृक्षम् ।
दीनजनावनदीक्षं पवनतपःपाकपुञ्जमद्राक्षम् ॥ ५॥
एतत्पवनसुतस्य स्तोत्रं यः पठति पञ्चरत्नाख्यम् ।
चिरमिह निखिलान्भोगान्भुङ्क्त्वा श्रीरामभक्तिभाग्भवति ॥
हिन्दी भावार्थ Hindi meaning
विषयों की लालसा से मुक्त, आनन्द के आँसू और रोमाञ्च से भरे निर्मल रामदूत पवनपुत्र का हृदय में ध्यान है।
अरुण कमल-जैसे मुख और करुणा से भरी दृष्टि वाले, अञ्जना के सौभाग्य हनुमान से जीवन में नई चेतना की कामना है।
कामदेव के बाणों से परे संयमित, कमल-दल जैसे विशाल नेत्र, सुन्दर ग्रीवा और लाल अधरों वाले पवनपुत्र का आश्रय लिया गया है।
सीता का दुःख दूर करने वाले, राम का प्रताप प्रकट करने वाले और रावण की कीर्ति चूर करने वाले हनुमान मेरे सामने प्रकाशित हों।
वानर-समुदाय के नायक, दुष्टों के लिए सूर्य-जैसे प्रबल और दीनों की रक्षा का व्रत लेने वाले पवनपुत्र को स्मरण किया गया है।
फलश्रुति इस पञ्चरत्न के पाठ का महात्म्य बताती है; उसका मुख्य आध्यात्मिक फल श्रीराम की भक्ति में भागीदारी कहा गया है।